7 Δεκ 2008

Ο ΦΤΑΙΧΤΗΣ


Ποιήματα
(Είναι γνωστό)
Χειροκροτούν οι δολοφόνοι.
Με ποιήματα μεγάλωσαν οι φόνοι.
Στίχους βυζαίνουν τα περίστροφα
Κι εξαγριώνονται οι δήμιοι.
Είναι το πρόβλημα απλό
Για να έχουμε ειρήνη:
Στείλτε ως λύση οι ποιητές
Την ποίηση στη Σελήνη.
COPYRIGHT © ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Γ. ΜΟΥΖΑΚΗΣ (2008)

16 σχόλια:

Π.Κ. είπε...

Θα μεριμνήσω, αγαπητέ, θα μεριμνήσω...

Churchwarden είπε...

Mαζί κι εγώ, Πάτερ.

kyriaz είπε...

Είναι στ' αλήθεια άστοχη και άκαιρη η ειρωνεία σου-εχθρός σου δε θα έπρεπε να είναι εκείνος που στιγματίζει το δολοφόνο κι όσους ανέχονται και συμβιβάζονται μ' ενα μηχανισμό παραγωγής δολοφόνων, μα ο ίδιος αυτός ο μηχανισμός.

Fatale είπε...

Η ποίηση μπορεί να φέρει την ειρήνη..ας δράσουν οι ποιητές ..,

Churchwarden είπε...

Kαταρχάς δεν είσαι εχθρός μου-από τη μεριά μου (πιστεύω και από τη δική σου) είσαι φίλος.

Εν προκειμένω, απλώς έχουμε διαφορετικές θέσεις: εσύ πιστεύεις ότι η ποίηση ομοιάζει με ενασχόληση επί παραισθήσεων μπρος στο θάνατο. Εγώ, από την άλλη, πιστεύω ότι η έλλειψη πολιτισμού (άρα και ποίησης) οπλίζει τα περίστροφα. Άνθρωπος μορφωμένος (όσο κι αν έχουν κάνει πουτάνα τη λέξη) δε σκοτώνει εν ψυχρώ. Τελεία και παύλα. Ο πολιτισμός "ελέγχει" τα ένστικτα και το ζώο.

Μοιάζεις έτοιμος να πεις "ΜΠΑΤΣΟΙ-ΓΟΥΡΟΥΝΙΑ-ΔΟΛΟΦΟΝΟΙ". Σα να λέμε, την επόμενη φορά που αστυνομικός θα τραυματισθεί σοβαρά ή θανάσιμα από μολότωφ εφήβου "ΕΦΗΒΟΙ-ΑΝΑΡΧΙΚΟΙ-ΔΟΛΟΦΟΝΟΙ". Δεν είναι σοβαρή αντιμετώπιση αυτή.

Θέλω να πιστεύω στις αγνές προθέσεις και των δυο μας-προσεγγίζουμε, όμως, το ζήτημα αλλιώς.

kyriaz είπε...

Πιστεύω σ' αυτό που λέει κι ο Βάρναλης,ότι το κάθε ποίημα κατά κάποιον τρόπο πολιτεύεται...
Μια ποίηση που χαϊδεύει τ' αυτιά των κυριών με τις γλυκανάλατες εικόνες της,μια ποίηση που αφήνει απ' έξω της το περισσότερο πλήθος γιατί δεν την ενδιαφέρει,μια ποίηση που φτιάχνεται για να ξεχωρίσει κι όχι για να ενωθεί ο ποιητής με τον κόσμο, μια ποίηση που αποκοιμίζει και αφήνει ανενόχλητους όσους πολεμούν το γνήσιο πολιτισμό,είναι για μένα μια ποίηση "για αποστολή στη Σελήνη".
Η ποίηση αν δεν υπάρχει για τον άνθρωπο,δε μ' ενδιαφέρει να υπάρχει για τον ποιητή της...

Είχαμε πάντοτε πόλεμο, φίλε.Κι είναι κρίμα αυτό το όπλο που είναι τόσο αποτελεσματικό να μην το χρησιμοποιούμε υπέρ του ανθρώπου.
Και φυσικά όλα αυτά τα λέω και με ισχυρή δόση αυτοκριτικής...

Καλό σου βράδυ.

Churchwarden είπε...

Και πάλι θα διαφωνήσουμε. Μακάρι η ποίηση να κοινωνούσε το ένα δισεκατομμυριοστό από την ομορφιά ενός πετάλου στους ανθρώπους-θα ήταν αρκετό για την εξουδετέρωση γιγατόνων ασχήμιας, βρόμας και καννιβάλων. Η έλλειψη/απουσία του κατ' εσέ "γλυκανάλατου" από τις ψυχές οπλίζει τα περίστροφα.

Καλό βράδυ.

kyriaz είπε...

Θα σου απαντήσω στο τελευταίο με δυο ποιήματα του Μπρεχτ και δεν επανέρχομαι:

Κάποτε όταν θα ‘χουμε καιρό

Κάποτε όταν θα ‘χουμε καιρό
θα σκεφτούμε πάνω στις ιδέες όλων των μεγάλων στοχαστών
θα θαυμάσουμε τους πίνακες όλων των μεγάλων ζωγράφων
θα γελάσουμε μ’ όλους τους χωρατατζήδες
θα κορτάρουμε όλες τις γυναίκες
θα διδάξουμε όλους τους ανθρώπους.

2 Κακή εποχή για ποίηση

Το ξέρω καλά: τον καλότυχο μονάχα
αγαπάνε.Τη δική του φωνή
ακούν ευχάριστα.Το δικό του πρόσωπο είναι ωραίο.

Το σακατεμένο δέντρο στην αυλή
δείχνει τη χέρσα γη, κι όμως
οι περαστικοί σακάτη το φωνάζουν.
Και με το δίκιο τους.

Τα πράσινα πλεούμενα και τα χαρούμενα πανιά του καναλιού
δεν τα βλέπω. Απ’ όλα
ξεχωρίζω μονάχα των ψαράδων το σκισμένο δίχτυ.
Γιατί μιλάω μόνο
για τη σαραντάρα νοικοκυρά που έχει καμπουριάσει;
Τα στήθια των κοριτσιών
είναι ζεστά όπως πάντα.

Μια ρίμα στο τραγούδι μου
σχεδόν αυθάδεια θα τη θεωρούσα.

Μέσα μου μάχονται
ο ενθουσιασμός για τη μηλιά που ανθίζει
και ο τρόμος από τα λόγια του μπογιατζή,
μα είναι το δεύτερο μονάχα
που στο γραφείο με καθίζει.

Churchwarden είπε...

Ως προς το πρώτο: ο ποιητής δεν είναι ιδιοκτήτης της ποίησης, απλώς μεταφορέας. Αν νιώθει, βέβαια, ιδιοκτήτης, μπορεί να κάνει και την αυτοκριτική του.

Ως προς το δεύτερο: ωραίο ποίημα.

Όποτε θέλεις να επανέλθεις, χαρά μου να συζητάμε. Είναι μάλλον καλύτερο από το να σιωπούμε.

Ανώνυμος είπε...

Αίνιγμα:ακόμα κι αν εξορίσουμε την ποίηση
απομένει αυτό που την γεννά.
Τι είναι;

Φιλιά στους ποιητές
και σ ότι κι αν βλέπουν
ακόμα κι όταν δεν βλέπουν τίποτα
Πέννυ

κ ART ά SOS (Κάρτας Τάσος) είπε...

(το κατέθεσα και αλλού γιατί φαίνεται πως ανάμεσα στα άλλα, στα e-σαλόνια μας, φουντώνει και ο διάλογος για τη σημασία που μπορούν να έχουν οι ίδιες οι λέξεις μας έξω από τη φωτιά-
άλλοι πάντοτε είναι μέσα
άλλοι από έξω χειροκροτούνε
Κι ο Ποιητής;
Μοιράζεται στα δύο;)
Δεν θα είμαι ο πρώτος λοιπόν - ούτε δα κι ο τελευταίος,
που μέσα μου δεν θα μπορεί να σωπάσει η απορία
αν τέτοιες στυγερές στιγμές
μπορούν (ή πρέπει) να γίνονται απ' τους ποιητές
λυρισμός και ωραία λόγια,
αν αυτο είναι ο ρόλος ή η αποστολή τους,
να ιστορήσουν την εποχή
ή αν πρέπει να μπούνε στη φωτιά
να την αγγίξουν αντι να παραξενεύονται μαζί της...
Το αιώνιο ψευτο-πρόβλημα (;) για το αν το θέμα είναι στο ποια θα είναι η ΜΟΡΦΗ με την οποία θα εξωτερικευθεί το αίσθημα του αποτροπιασμού....
ή
ο ΑΠΟΤΡΟΠΙΑΣΜΟΣ δεν κουβεντιάζεται, δεν γίνεται παραμύθια και ωραία λόγια...
Στην προκειμένη περίπτωση θέλω να συμφωνήσω με το ΧΡΕΟΣ ΤΩΝ ΠΟΙΗΤΩΝ του Γ. Ρίτσου που φώτισε την ειδοποιοό διαφορά ανάμεσα στα στιχάκια που
"σαν αργυρές κλωστές δεμένες στα καμπανάκια των άστρων καθυστερούν σε μια γωνιά του ρεμβασμού"
περιμένοντας πότε ξανά θα μπορούν ανενόχλητα να
¨πνιγούν στο χρυσό πηγάδι της σελήνης..."
και στα ΠΟΙΗΜΑΤΑ που είναι στρατιώτες στη βάρδια τους, κι οι Ποιητές υπεύθυνοι αρχηγοί μπροστά στις δημοκρατικές στρατιές των στίχων...
Αλλά δυστυχώς, στην εποχή μας, πού και πώς να βρεθούν Ποιήματα και Ποιητές,
που
"να καλπάζουν μες στο χρόνο,
ποιήματα καβαλάρηδες σαν το κόκκινο ιππικό...
ποιήματα έτοιμοι στρατιώτες που θα πουν παρών στο πρώτο κάλεσμα...
σαν αητοί ψηλά στ' απόκρημνα ιδανικά"....
Λοιπόν;
"Τούτη η εποχή
δεν είναι εποχή για ποίηση και άλλα παρόμοια;"
Γιατί,
όπως το είπε ο Εγγονόπουλος
"σαν πάει κάτι να γραφεί
είναι ωσαν να γράφονταν
από την άλλη μεριά
αγελτηρίων θανάτου;"
Ή
"Μα ποιος με πόνο θα μιλήσει για όλα αυτά;"
(που είναι η ΑΠΑΝΤΗΣΗ του Μ. Αναγνωστάκη:
"Φίλοι
Που φεύγουν
Που χάνονται μια μέρα
Φωνές
Τη νύχτα
Μακρινές φωνές
Μάνας τρελής στους έρημους δρόμους
Κλάμα παιδιού χωρίς απάντηση
Ερείπια
Σαν τρυπημένες σάπιες σημαίες
Εφιάλτες
Στα σιδερένια κρεβάτια
Όταν το φως λιγοστεύει
Τα ξημερώματα..."

Δεν είναι σαν να το έγραψε τώρα;
Δεν είναι κι αυτό μια απάντηση για τη σημασία που έχει η Ποίηση

Μάνια είπε...

Μην εξοστρακίζετε την ποίηση
εαν ο ποιητής δεν μπορεί να σταθεί στο υψος των περιστάσεων.
Μάνια

Μάνια είπε...

Το υψος των περιστάσεων για ενα ποιητή-δημιουργο δεν είναι σιγουρα "οι αναρτήσεις στα μπλογκάκια ενος θυμού με ημερομηνία ληξης".
Τοτε δεν είναι ποιητής είναι σχολιαστης.Μην μπερδεύις τους ρόλους.
Ο καθε Δημιουργός ξερει τι πρέπει να κανει.Αν είναι να γραφει λυρική ποίηση την ωρα που καινε την μισή Ελλαδα και θέλουν να την διαλύσουν ας το κάνει.Θα εχει τους λόγους του.Στα δύσκολα ο Δημιουργος πρεπει να συνεχίζει ακομα περισσότερο και οχι να σωπαίνει.
Οταν βομβάρδιζαν την Ρωσια στον 2 Παγκόσμιο ο Ρίχτερ συνέχιζε κανονικά τις συναυλίες στις πολεις και σε αίθουσες χωρις θερμανση.Βεβαια τοτε ηξεραν τον εχθρό οποτε η Τεχνη επιανε αμεσα τοπο ενω τώρα ....
Οσο για τους "τράγους του μικροκομματισμου
και τ΄ανεγκέφαλα "ΜΠΑΤΣΟΙ -ΓΟΥΡΟΥΝΙΑ-ΔΟΛΟΦΟΝΟΙ" δεν ξερω πως το συσχετίσες μ΄αυτο που
έγραψα.Κατι είχες στο μυαλο σου.
Εγω προσωπικά καμια σχεση με τους πρώτους ενω το δεύτερο ποτε μου δεν το εχω πει και ουτε πρόκειται,αντιθετως υπο τις παρούσες καταστάσεις είμαι με το μέρος τους.
Χαιρετώ
Μάνια

trelos είπε...

Διάβασα τα σχόλια και, μη μπορώντας να διαφωνήσω ούτε μ' εσένα ούτε με το Γιάννη, κατέληξα ότι η ένταση παράγεται από κάποια προηγούμενη κουβέντα που αγνοώ. Στην κουβέντα αυτή προφανώς ανάγεται και η επιθετικά απολογητική διάθεση του ποιήματος.

Εγώ θα το έθετα ως εξής: η ποίηση από μόνη της δεν μου οφείλει τίποτα. Αν θέλει όμως να με προσεγγίσει οφείλει να είναι συναρπαστική. Κάθε χρόνο βρίσκω ανάμεσα στους έφηβους μαθητές μου κάποιους που εν μέσω γενικότερης αφασίας δηλώνουν ότι λατρεύουν το Μονόγραμμα, το οποίο απ' όσο ξέρω δεν διδάσκεται στα σχολεία. Αν ο Ελύτης μπορεί να εμπνέει τους νέους ανθρώπους και να τους κάνει -όχι καλύτερους αλλά- πνευματικά ανήσυχους, τότε για μένα η ποίησή του είναι εξίσου επαναστατική μ' εκείνη του Ρίτσου. Από την άποψη αυτή δεν μπορώ να διαφωνήσω μαζί σου, ο καθένας με τα όπλα που του ταιριάζουν πολεμάει.

Δεν μπορώ ωστόσο να διαφωνήσω ούτε με την άποψη του Γιάννη την οποία προσεγγίζω συναισθηματικά και είναι πολύ κοντά στον τρόπο που σκέφτομαι: ο ποιητής είναι ένας μαχητής του λόγου, παλεύει με θεριά και με στοιχειά για να κάνει τον εαυτό του, εν πρώτοις, καλύτερο. Ακόμα κι όταν υμνεί την ομορφιά το κάνει ματώνοντας, παλεύοντας να σπάσει τα ίδια του τα δεσμά κι αυτό αντανακλά στην ποίησή του, αυτό είναι που την κάνει συναρπαστική γιατί δεν περιγράφει απλώς -κάθε λέξη κρύβει μέσα και το κλειδί που την ξεκλειδώνει, γιατί κανείς δεν μπορεί να δει μέσα από το λόγο παρά μόνο μαθαίνει να βλέπει.

Ελπίζω να μην ακούγεται σα να κάνω κήρυγμα, την άποψή μου μόνο καταθέτω, πιστεύοντας ότι λίγο πολύ τα ίδια σκεφτόμαστε όλοι..

Churchwarden είπε...

Φίλε μου τρελέ,

Δεν είμαι εγώ εκείνος που τα "έβαλε" με την ποίηση. Εγώ πιστεύω στη δύναμή της (στη δύναμη μόρφωσης της ψυχής) σε όλες τις εκφάνσεις της: από τον πύρινο, αγωνιστικό λόγο έως το τραγούδισμα της πιο ανεπαίσθητης ομορφιάς. Ο άνθρωπος που ζυμώνεται με την ποίηση εξημερώνει το ζώο που κουβαλά. Τοιουτοτρόπως, η ποίηση συνιστά (μεταξύ άλλων) προληπτική ιατρική. Ελπίζω να έγινα κατανοητός. Σε ευχαριστώ θερμά για τις σκέψεις σου.

Churchwarden είπε...

Fatale,

Δεν ξέρω αν η ποίηση μπορεί να φέρει την ειρήνη, μπορεί, όμως, κατά τη γνώμη μου, να συμβάλλει σε μια συμπεριφορά πιο ανθρώπινη, ζυμώνοντας τον άνθρωπο με το στοχασμό και το Ωραίο.

Τάσο Κάρτα,

Για άλλους ο λυρισμός και η ομορφιά είναι εμετικές χαριτωμενιές καταντικρύ του θανάτου. Για μένα, η έλλειψη του λυρισμού και της ομορφιάς από τα μυαλά των ανθρώπων συμβάλλει στην ευκολότερο οπλισμό των περιστρόφων. Δεν έχουν ζυμωθεί με ποίηση οι δολοφόνοι. Άλλες είναι οι καταβολές τους.

Μάνια,

Αν το ύψος των περιστάσεων είναι οι όψιμες αναρτήσεις στα μπλογκάκια ενός θυμού με ημερομηνία λήξεως, επίτρεψέ μου να σου πω ότι δεν απέχει και πολύ από το μηδενικό. Όσο για τους τράγους του μικροκομματισμού και τα ανεγκέφαλα "ΜΠΑΤΣΟΙ-ΓΟΥΡΟΥΝΙΑ-ΔΟΛΟΦΟΝΟΙ"...ας μην επεκταθώ. Δε λέρω ότι τα "συνθήματα" αυτά τα υποστηρίζεις εσύ, εξ αφορμής αναφέρομαι.

Πέννυ,

Κάνε μου, αν θέλεις, τη χάρη να ονοματίσεις τους ποιητές που δε βλέπουν τίποτα ή/και να καταδείξεις το κάτι που θα έπρεπε να βλέπουν. Δεν είμαι καλός στα αινίγματα. Ως προς το ερώτημά σου, θα ήθελα, για να αποπειραθώ απάντηση, να μου εξηγήσεις τι έχεις υπόψη σου μιλώντας για "αυτό που γεννά την ποίηση".

Ευχαριστώ άπαντες.